Leskowiec (922 m n.p.m.) w Beskidzie Małym [pętla z Krzeszowa]

Leskowiec położony jest we wschodniej części Beskidu Małego. Wnosi się na wysokość 922 m n.p.m., co czyni go trzecim najwyższym szczytem w całym paśmie – po Czuplu (930 m n.p.m.) oraz Łamanej Skale (929 m n.p.m.). Leskowiec jest popularnym celem wycieczek pieszych ze względu na atrakcyjne panoramy, schronisko PTTK oraz pobliskie Sanktuarium Górskie Matki Bożej Królowej Ludzi Gór na Groniu Jana Pawła II. Osobiście jest to dla mnie szczyt szczególny, bo… pierwszy, jaki kiedykolwiek zdobyłem. Premierowo wszedłem tu w wakacje 2009 roku, a od tego czasu wielokrotnie wracałem. Jeden z właśnie takich powrotów opisałem w niniejszym artykule. Zapraszam serdeczne na relację!

Rejon Leskowca oferuje gęstą siatkę szlaków turystycznych. W niniejszym artykule zajmiemy się pętlą z miejscowości Krzeszów, ale jest to tylko jeden z wielu możliwych wariantów. Znakowanymi trasami dojdziemy na Leskowiec również z miejscowości Tarnawa Dolna, Śleszowice, Mucharz, Świnna Poręba, Ponikiew czy też Rzyki.

SPIS TREŚCI:

1. Krzeszów – przeł. Władysława Midowicza
2. Schronisko PTTK na Leskowcu
3. Groń Jana Pawła II – sanktuarium
4. Na szczyt Leskowca
5. Zejście z Leskowca szlakiem żółtym
6. Mapa wycieczki
7. Leskowiec z Krzeszowa – propozycje poszerzenia wycieczki
8. Bibliografia

Krzeszów – przeł. Władysława Midowicza

Moją dzisiejszą towarzyszką jest Ada, której Leskowiec chciałem pokazać już od dawna. Nasz związek trwa już trzy miesiące, a więc najwyższy czas pokazać jej górę mojego dzieciństwa, położoną zaledwie kilka kilometrów od domu rodzinnego mojej Mamy. Wycieczkę rozpoczynamy w Krzeszowie (gm. Stryszawa). Samochód można tu bez problemu zostawić na przykościelnym parkingu lub, bliżej szlaków, przy sklepie należącym do sieci Lewiatan. My wybieramy tą drugą opcją, pamiętając jednak o uprzednim zrobieniu w sklepie zakupów (zgodnie z groźną tabliczką parking służy wyłącznie klientom pod groźbą odholowania pojazdu). W samym Krzeszowie warto zwrócić uwagę na urokliwy, neogotycki kościół Matki Bożej Nieustającej Pomocy, wzniesiony w latach 1901-1903, a konsekrowany w 1906 roku. Z szosy nad kościołem, rozpościera się niesamowita panorama widokowa na całe pasmo Masywu Leskowca i pobliskiej Łamanej Skały.

Z Krzeszowa na szczyt Leskowca prowadzą dwa szlaki turystyczne: czerwony (fragment Małego Szlaku Beskidzkiego; nieco dłuższy, ale łagodniejszy) oraz zielony, potem żółty, co daje możliwość skonstruowania ciekawej pętelki. My zaczniemy dzisiaj od pierwszego ze wspomnianych wariantów, a zejdziemy drugim. Czerwony szlak z Krzeszowa wymaga od turysty pokonania ok. 440 metrów różnicy wysokości na dystansie nieco ponad 6 kilometrów.

Pierwsze pół kilometra spędzamy wśród zabudowań krzeszowskiego osiedla Podchlebówka. Następnie wychodzimy na otwarte pole, a nasz szlak biegnie w sąsiedztwie niewielkiego potoku. Z tego powodu, zwykle jest tu błotniście, a w czasie roztopów i po większych deszczach należy liczyć się tutaj z drobnymi podtopieniami trasy. W zimie może być tu natomiast dosyć ślisko. Po pokonaniu ok. czterystu metrów dochodzimy do urokliwej kapliczki, wzniesionej przez Tomasza Harańczyka w 1861 roku. Za nami rozpościera się natomiast widok na zabudowania Krzeszowa oraz wznoszącą się nad nim Żurawnicę. Następnie kontynuujemy wycieczkę czerwonym szlakiem, w otoczeniu sielskich polan i intensywnej, wiosennej zieleni. Nieco ponad kilometr od opuszczenia parkingu przekraczamy linię lasu, wchodząc do Parku Krajobrazowego Beskidu Małego.

Szlak prowadzi głównie przez gęsty las, ale gdzieniegdzie naszym oczom ukazują się urokliwe polany. Najpiękniejsza z nich znajduje się na wysokości ok. 650 m n.p.m., w miejscu, gdzie do znakowanej ścieżki dobija gruntowa droga z targoszowskiego osiedla Role. Roztacza się z niej nawet panorama widokowa w kierunku wschodnim. Z początku szlak wznosi się bardzo łagodnie; nieco stromej rodzi się dopiero na wysokości ok. 700 m n.p.m. (ok. 4 kilometry od opuszczenia parkingu w Krzeszowie). Kolejne metry wzniosu nabywamy w otoczeniu naprzemiennie doniosłej buczyny karpackiej i urokliwych polan. Swoją drogą, niektóre z nich są doskonałym miejscem na zbieranie borówek (pamiętajmy przy okazji, że w Beskidach „borówka” oznacza owoc nazywany w reszcie kraju „jagodą”). Na całej długości szlak jest szeroki i świetnie oznakowany.

W ten sposób, po 5,5-kilometrowym spacerze docieramy na przełęcz Władysława Midowicza (ok. 875 m n.p.m.), zasłużonego popularyzatora turystyki górskiej, wieloletniego gospodarza schroniska na Markowych Szczawinach oraz znakarza pierwszego szlaku na Leskowiec (zasługi tej dokonał pod koniec lat 20′ XX wieku). W tym miejscu skręcamy w prawo, by po zaledwie paru minutach znaleźć się przy schronisku PTTK na Leskowcu.

Schronisko PTTK na Leskowcu

Schronisko PTTK na Leskowcu jest jednym z zaledwie dwóch tego typu obiektów w całym Beskidzie Małym (drugie znajduje się na Magurce Wilkowickiej). Oferuje 32 miejsca noclegowe, ciepłe posiłki, a w ostatnich latach uległo znaczącej rozbudowie. W pogodne, weekendowe dni schronisko tętni życiem, zewsząd słychać wesoły gwar turystów i pielgrzymów, a w powietrzu nierzadko można wyczuć zapach palącego się grilla. Ze schroniska roztacza się piękny widok w kierunku południowym. Widać stąd m.in. grupę Żurawnicy, fragment Pasma Jałowieckiego, Pasmo Policy oraz Babią Górę. A dzisiaj? Dzisiaj, ku swojemu zaskoczeniu, ujrzałem stąd także i Tatry. Wiedziałem, że nasze najwyższe góry widać z Leskowca, ale zawsze zakładałem, że można tego dokonać tylko w chłodne dni (wtedy bowiem przejrzystość powietrza jest oczywiście znacznie lepsza).

Schronisko zostało oddane do użytku w grudniu 1932 roku. Miejsce wybrał Władysław Midowicz, a kupnem gruntu i zbudowaniem obiektu zajął się wadowicki oddział Polskiego Towarzystwa Turystycznego. W czasie II wojny światowej w schronisku stacjonował niewielki oddział niemieckich żołnierzy, przysłanych tutaj do walki z działającymi w okolicznych lasach partyzantami. W 1945 roku żołnierze dostali nawet rozkaz spalenia obiektu. Szczęśliwie, z odsieczą przyszedł ówczesny gospodarz schroniska, Jan Targosz z Targoszowa. Upoił on wówczas okupantów paroma butelkami bimbru, co skutecznie powstrzymało ich zapał i niecne zamiary. W środku schroniska warto zwrócić uwagę na piękną mapę krajoznawczo-turystyczną ziemi wadowickiej, narysowaną w 1982 roku przez Władysława Worytko.

Przy schronisku PTTK znajduje się stacja GOPR, stacja meteorologiczna oraz jeden z największych węzłów szlakowych w tej części Beskidów. Spod schroniska na Leskowcu odchodzą szlaki: żółty do Świnnej Poręby, zielony do Jamnika, niebieski do Tarnawy Górnej, czarny do Śleszowic, niebieski do Wadowic przez Ponikiew, zielony do Andrychowa, czarny do Rzyk-Jagódek oraz żółty do Krzeszowa przez Targoszów. Warto zwrócić uwagę również na sam szlakowskaz przy schronisku. Usytuowany jest on obok charakterystycznego kamienia z wykutymi obrysami stóp. Są to tzw. Hrabskie Buty, a więc pamiątka po zdobyciu Leskowca przez 14-letnią hrabiankę Marysię Wielopolską oraz jej opiekuna, Romana Taube w 1898 roku.

Ceny w schronisku na Leskowcu określiłbym jako całkiem przystępne: za spory filet z kurczaka z frytkami przychodzi mi dzisiaj zapłacić nieco ponad 30 złotych. Swoją drogą, mam wrażenie, że niegdyś inaczej podchodziliśmy do opłat w górskich bufetach. Kiedyś ceny w schroniskach były bowiem wyraźnie wyższe od tych, które mamy na dole. Obecnie, mam wrażenie, wielkich rozbieżności już jednak nie ma.

Groń Jana Pawła II – sanktuarium

Kilka minut marszu od schroniska PTTK znajduje się inny ciekawy szczyt – Groń Jana Pawła II (898 m n.p.m.). Nazwa szczytu nie wzięła się z przypadku. Pochodzący z pobliskim Wadowic Karol Wojtyła był w swojej młodości stałym bywalcem schroniska PTTK na Leskowcu. Ostatni raz odwiedził to miejsce w 1970 roku, a więc już jako kardynał. Stąd też, aby uczcić jego zasługi, w 1981 roku wadowicki PTTK podjął decyzję o przemianowaniu dotychczasowej Jaworzyny właśnie na Groń Jana Pawła II. Decyzja ta wzbudziła pewne kontrowersje ze względu na niepisaną zasadę o nienadawaniu szczytom imion ludzi (zwłaszcza jeszcze żyjących). Ostatecznie jednak, w 2004 roku nowa nazwa góry została zatwierdzona w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

W 1995 roku na polanie na południowym stoku Gronia, staraniem okolicznych wiernych, wzniesiono murowane Sanktuarium Matki Bożej Królowej Ludzi Gór. W jego wnętrzu znajduje się m.in. tron papieski, który Jan Paweł II zajmował w czasie swojej wizyty w Skoczowie w 1995 roku. Kaplica należy obecnie do parafii św. Marcina w Andrychowie. Msze święte odprawiane są tam tylko okazjonalnie, ale zwykle cieszą się dużą popularnością wśród lokalnych mieszkańców.

Poza sanktuarium, na Groniu znajdziemy także niewielki pomost widokowy, z którego roztaczają się, dla odmiany od Leskowca, widok w kierunku północnym tj. panorama na niewielkie pasmo Bliźniaków, miejscowość Ponikiew, Wadowice oraz Andrychów.  

Na szczyt Leskowca

Droga ze schroniska na szczyt Leskowca (922 m n.p.m.) wiedzie szeroką ścieżką wśród buków, a zajmuje nam raptem kilkanaście minut. Na wierzchołku znajduje się rozległa polana widokowa, na której to jeszcze dwadzieścia lat temu juhasi wypasali owce. Ponieważ hodowla tych zwierząt znacząco spadła, z roku na rok miejsce stopniowo zarasta. W dalszym ciągu polana oferuje jednak jedną z najpiękniejszych panoram Beskidu Małego.

Panorama z Leskowca roztacza się przede wszystkim na masyw Babiej Góry, pasmo Policy oraz pasmo Przedbabiogórskie. Po prawej stronie, nieco już zasłonięte drzewami, majaczy Pilsko. W dni o wyjątkowo sprzyjającej aurze z Leskowca da się wypatrzeć nawet Tatry – między Babią Górą a Policą otwiera się wówczas widok na fragmenty Tatr Zachodnich z Błyszczem i Starorobociańskim Wierchem. Po lewo od Policy dostrzeżemy natomiast Łomnicę, Baranie Rogi oraz Lodowy Szczyt w Tatrach Wysokich. O tym, że taka możliwość w ogóle istnieje dowiedziałem się pewnego pięknego, grudniowego dnia – przyznam, że widokiem Tatr byłem wówczas mocno zaskoczony.

Na polanie na Leskowcu znajduje się drewniana wiata turystyczna, krzyż milenijny postawiony w 2000 roku, kamień upamiętniający ofiary katastrofy smoleńskiej z 10 kwietnia 2010 roku, maszt z biało-czerwoną flagą, ustawiony z okazji 100-lecia odzyskania przez Polskę niepodległości, a także, pomocna dla turystów, grafika z opisaną panoramą ze szczytu.

Zejście z Leskowca szlakiem żółtym

Na szczycie Leskowca spędzamy dłuższą chwilę, a następnie rozpoczynamy zejście szlakiem żółtym. Nasza trasa wiedzie teraz szeroką i dobrze oznakowaną leśną ścieżką. Jest tu dosyć stromo, co z jednej strony pozwala na szybką i sprawną utratę wysokości, a z drugiej – wymaga zachowania szczególnej koncentracji. Na wysokości ok. 700 m n.p.m. wychodzimy z lasu na targoszowskie osiedle Podbucznik. Idziemy teraz po betonowych płytach, zaraz obok nowych domków wczasowych. Przed nami otwiera się natomiast przepiękny widok na Babią Górę. Kilkaset metrów marszu i nasz szlak ponownie zbacza z utwardzonej drogi. Idziemy teraz wprost przez urokliwą, zieloną łąkę. W ten sposób, w akompaniamencie sympatycznych widoków schodzimy do osiedla Wieczorki.

Kilkaset metrów asfaltem i meldujemy się przy kolejnej niewielkiej kapliczce. W tym miejscu szlak prowadzi prosto przez potok – jeden z dopływów Targoszówki. Przekroczenie strumyka zwykle nie sprawia większych kłopotów; szerszy robi się jedynie w czasie roztopów na wiosnę. Przy kapliczce obieramy szlak zielony, prowadzący w kierunku centrum Krzeszowa. Co ciekawe, według mapy trasą tą idą łącznie szlaki zielony i żółty – w terenie znaki są jednak wyłącznie zielone. Ścieżka jest tu wyraźnie węższa, ale w dalszym ciągu bardzo komfortowa.

Następne pół kilometra mija nam na nieznacznym, leśnym podejściu na niewielki szczyt Gronik (530 m n.p.m.). Znajduje się tu góralska kapliczka Matki Bożej Różańcowej, wzniesiona w 1896 roku przez miejscowych górników. Okazuje się bowiem, że zarówno Gronik, jak i pobliska Harańczykowa Góra były niegdyś miejscem wydobywania rud żelaza. Z Gronika do Krzeszowa szlak prowadzi otwartym terenem. Idziemy teraz przepiękną, zieloną polaną z sympatycznymi widokami na pobliskie pagórki. Po przejściu ok. kilometra z powrotem wchodzimy wśród zabudowania Krzeszowa. Schodzimy do głównej drogi oraz wracamy się do parkingu przy Lewiatanie. Było przepięknie, zielono i wiosennie!

Data wycieczki: 14 czerwca 2025 roku

Statystyki wycieczki: 14 km; 550 metrów różnicy wysokości

Dziękuję za poświęcenie czasu na przeczytanie mojego wpisu! Jeśli chcesz być na bieżąco z nowymi treściami, zapraszam do śledzenia mnie na Facebooku i Instagramie! Będę wdzięczny za każde polubienie, komentarz i udostępnienie. Jeżeli uważasz moje treści za wartościowe i chcesz mnie wesprzeć zapraszam do postawienia mi wirtualnej kawy na buycoffee.to.

Mapa wycieczki

Leskowiec z Krzeszowa – propozycje poszerzenia wycieczki

Osobom spragnionym dłuższych pętli mogę zarekomendować nieschodzenie z Leskowca żółtym szlakiem, a zamiast tego pozostanie na głównym grzbiecie Beskidu Małego. Szlakiem czerwonym można zejść do przełęczy Beskidek (805 m n.p.m.), przez którą rozważano kiedyś poprowadzenie asfaltowej szosy z Suchej Beskidzkiej do Andrychowa. Tam można odbić na tzw. „szlak buków”, ścieżkę wyznakowaną białym kwadratem z czerwoną przekątną. Nie jest to oficjalny szlak PTTK, dlatego jego przebieg momentami przestaje być całkowicie oczywisty. Pozwala on jednak nieco rozszerzyć naszą pętlę, sprowadzając turystę do doliny rzeki Targoszówki i samego Targoszowa. Idąc główną szosą w kierunku Kukowa, dojdziemy na osiedle Wieczorki.

Osobom zainteresowanym jeszcze dłuższym wariantem polecam wędrować Małym Szlakiem Beskidzkim aż do góry Smrekowica (885 m n.p.m.). Na podszczytowych rozstajach schodzimy na szlak zielony, prowadzący przez zalesiony grzbiet Czarnej Góry (808 m n.p.m.). Wychodzimy w ten sposób na urocze osiedle Snakówka, z sympatycznymi widokami na okoliczne szczyty. Następnie, na moment znowu wchodzimy do lasu, aby ostatecznie wyłonić się zza drzew na osiedlu Wieczorki. Opis wspomnianego przeze mnie szlaku znajdziesz w moim wpisie o Łamanej Skale.

Bibliografia

• Truś Radosław, Beskid Mały. Przewodnik, Oficyna Wydawnicza Rewasz, Pruszków 2023.